Suy Thượng Thận Cấp Và Những Nguyên Nhân, Triệu Chứng, Cách Điều Trị

Suy thượng thận cấp là một trong những bệnh lý về thận gây nguy hiểm cho sức khỏe người bệnh, bệnh là một cấp cứu nội khoa do thiếu hụt corticoid và kèm theo thiếu corticoid khoáng. Cùng tìm hiểu rõ về bệnh lý , chẩn đoán và những triệu chứng của bệnh.

Suy thượng thận cấp là bệnh gì ?

Bệnh suy thượng thận cấp (STTC) là một cấp cứu nội khoa do thiếu hụt corticoid cấp tính, ít nhiều đi kèm với thiếu corticoid khoáng. Chẩn đoán bệnh thường khó khăn do triệu chứng lâm sàng và sinh học không đặc hiệu. Đây là một trong những nguyên nhân gây đột tử, bệnh thường bị bỏ sót với chẩn đoán trụy tim mạch không rõ nguyên nhân.

Hình ảnh suy thượng thận cấp
Hình ảnh suy thượng thận cấp

Do vậy cần được điều trị kịp thời, tại chỗ ngay khi chưa được chẩn đoán xác định, mới chỉ có vài triệu chứng nghi ngờ.Suy thượng thận cấp thường gặp trong bối cảnh thứ phát của bệnh thận Addison không được chẩn đoán hoặc điều trị không đầy đủ. Bệnh cũng có thể gặp sau một đợt điều trị corticoid kéo dài.

Nguyên nhân gây bệnh suy thượng thận cấp chủ yếu

  1. Nhiễm trùng, phẫu thuật, nôn mửa.
  2. Dùng thuốc nhuận tràng, ỉa chảy hoặc lợi tiểu.
  3. Đổ mồ hôi nhiều, ăn nhạt nhiều và kéo dài.
  4. Bỏ điều trị hormon thay thế.
  • Do rối loạn hooc môn thượng thận bẩm sinh

Rất hiếm, chỉ thấy ở nhi khoa, đó là bệnh cảnh của sự mất muối ở nhũ nhi có sự chẹn men 21-hydroxylase. Bệnh xuất hiện sau sinh vài ngày đến vài tuần với chán ăn, không tăng cân, nôn, mất nước và trụy tim mạch. Tử vong trong bệnh cảnh suy thượng thận cấp nếu không điều trị đúng và kịp thời. Trẻ tiểu nhiều Natri dù Natri máu giảm, kèm Clor máu giảm và Kali máu tăng. Ở trẻ nữ thường kèm bất thường cơ quan sinh dục ngoài.

Các loại men khác hiếm hơn nhiều, cũng gây hội chứng mất muối, ví dụ thiếu 11-hydroxylase, 3.(-ol-deshydrogenase hoặc hiếm hơn: 20-22 desmolase.

Những nguyên nhân gây suy thượng thận cấp
Những nguyên nhân gây suy thượng thận cấp
  • Xuất huyết tuyến thượng thận gây bệnh

Xuất huyết và u máu hai bên thượng thận là những thương tổn hiếm, diễn tiến nặng, bệnh thường được phát hiện khi giải phẫu tử thi. Xuất huyết thượng thận không do chấn thương thường do rối loạn đông máu. Có thể do đông máu rải rác trong lòng mạch hoặc các bệnh gây đông máu (ung thư, các bệnh máu), nhưng hay gặp nhất là do điều trị bằng thuốc chống đông.

Ở trẻ em trong hội chứng Waterhouse-Friderichsen, xuất huyết thượng thận hai bên chu sinh gây suy thượng thận cấp thường do trụy mạch liên tiếp do mất máu.

  • Một số nguyên nhân khác

  1. OP’ DDD không những ức chế tổng hợp Cortiosol mà còn có tác dụng chống
    phân bào làm teo tuyến thượng thận.
  2. Aminoglutéthimide là một kháng thượng thận tổng hợp khác, ức chế tổng hợp Cortisol với nguy cơ gây suy thượng thận cấp từ những ngày đầu điều trị.
  3. Một số trường hợp suy thượng thận cấp do điều trị bằng Ketoconazol liều cao liên tục.
  4. Rifampicin là một chất cảm ứng men gan, làm tăng oxy hóa cortisol thành 6-β hydroxycortisol.
  5. Một số thuốc cảm ứng men khác như Gardenal, Dihydan (phenitoin).
  6. Một số nguyên nhân khác hiếm hơn như tắc mạch do cholesterol, huyết khối một động mạch hoặc một tĩnh mạch thượng thận, nhiễm nấm (cryptococcose).
  7. Phẫu thuật cắt thượng thận toàn phần, cần được điều trị hormon thay thế.

Xem thêm: Bệnh Sỏi Thận Và Những Cách Chữa Sỏi Thận Hiệu Quả Nhất

Cách điều trị suy thượng thận cấp

  • Bổ xung nước và chất điện giải

Mỗi 4-6 giờ truyền 1 lít dịch muối đẳng trương. Trung bình 4 lít/24 giờ. Nếu có trụy mạch: truyền dung dịch trọng lượng phân tử lớn hoặc máu toàn phần với sự kiểm soát áp lực tĩnh mạch trung ương.

Bổ xung thêm những dưỡng chất thiết yếu
Bổ xung thêm những dưỡng chất thiết yếu
  • Theo dõi trong vòng 24h đầu

Về lâm sàng theo dõi mỗi giờ: tình trạng mất nước, mạch, nhiệt độ, lượng nước tiểu, tri giác.

Về cận lâm sàng, làm xét nghiệm mỗi 4-6 giờ: Điện giải đồ máu, niệu; đường huyết, creatinin máu, protid máu toàn phần, huyết đồ. Tùy tình hình, có thể làm thêm: cấy máu, X quang phổi, bụng tại giường. ECG nhiều lần. Đồng thời tìm và điều trị nguyên nhân khởi phát (kháng sinh…).

  • Truyền Hydrocortison hemisuccinat

Một số tác giả đề nghị cho tĩnh mạch liên tục, ban đầu 25mg tĩnh mạch sau đó truyền liên tục 50-100mg/ngày. Không cần điều trị Mineralocorticoid.

Hiệu quả lâm sàng thường nhanh, cho phép sau 24-48 giờ có thể chuyển thành uống. Diễn tiến thường tốt nếu điều trị kịp thời và đúng đắn.

  • Kết hợp thêm điều trị các bệnh khác

Nâng cao thể trạng, bổ sung các vitamin thiết yếu giúp bổ thận.

Bổ sung thuốc hỗ trợ và bảo vệ tế bào gan.

Như vậy chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu về bệnh án suy thượng thận cấp là gì và những vấn đề xung quanh bệnh như nguyên nhân, cách điều trị…Hi vọng bài viết sẽ giúp mọi người hiểu hơn về bệnh.

Xem thêm: Bệnh suy thận mạn và suy thận cấp dấu hiệu, triệu chứng là gì?

BỆNH LIÊN QUAN :
Tìm Hiểu Suy Thượng Thận Mạn Tính Tránh Gặp Nguy Hiểm Tính Mạng Tuyến thượng thận có vai trò rất quan trong trong cơ thể con người giúp điều hòa và điều tiết ra những chất tốt cho cơ thể. Khi bị suy thượng thận mạn...
Suy thận mạn “kẻ giết người thầm lặng” – Suy thận mãn tính Chắc hẳn có lí do nào đó mà bệnh suy thận mạn tính lại được đặt cho cái tên “kẻ giết người thầm lặng” . Đó là một bệnh lý với tỉ lệ người bệnh ngày cà...
Suy thận giai đoạn cuối phải kiêng những gì Dinh dưỡng là một phần tất yếu có trong cuộc sống. Đối với những người mắc bệnh, việc điều chỉnh một chế độ ăn hợp lí là một điều vô cùng cần thiết. T...
Suy Thận Gây Tăng Huyết Áp Là Đúng Hay Sai ? Tìm Hiểu Ngay Tăng huyết áp gây nhiều biến chứng nguy hiểm đến tính mạng, nhiều người thắc mắc không biết nguyên nhân nào gây tăng huyết áp. Một trong những nguyên ...
Suy Thận Có Nên Mang Thai Không ? Tìm Hiểu Ngay Có nhiều người thắc mắc suy thận có nên mang thai không ? và có ảnh hưởng đến thai nhi không. Để tìm hiểu kĩ hơn về vấn đề này chúng ta cùng nhau tìm ...